(Tiinteen) – Từ “Hello Vietnam” đến những ca khúc J-pop quen thuộc, học sinh, sinh viên Việt Nam đang sử dụng âm nhạc như một cách học ngoại ngữ và giới thiệu văn hóa quê hương. Cuộc thi hát tiếng Nhật dành cho học sinh, sinh viên lần thứ 2, diễn ra tại Hà Nội ngày 24/10, cho thấy âm nhạc có thể trở thành cầu nối giao lưu văn hóa giữa hai quốc gia.
Hát tiếng Nhật để kể câu chuyện Việt Nam
Em Nguyễn Hoàng Quân, học sinh lớp 6 Trường THCS Tây Sơn (Đà Nẵng), bắt đầu học tiếng Nhật từ mùa hè năm nay. Dù việc học ở trường thường kết thúc muộn, em vẫn dành thêm một đến hai giờ mỗi ngày để luyện hát và tập trống, chuẩn bị cho cuộc thi hát tiếng Nhật dành cho học sinh, sinh viên lần thứ 2. Quân lựa chọn ca khúc “Hello Vietnam” bởi muốn giới thiệu đất nước và cảnh đẹp quê hương tới khán giả Nhật Bản. Em còn tự dịch lời bài hát sang tiếng Nhật, sử dụng công cụ trực tuyến để hỗ trợ xử lý những đoạn khó. Với Quân, mục tiêu tham gia cuộc thi không chỉ là giành giải thưởng mà còn là trải nghiệm biểu diễn và truyền tải tình cảm dành cho quê hương thông qua một ngôn ngữ mới.
Em Nguyễn Hoàng Quân (ngoài cùng bên trái), học sinh lớp 6 Trường THCS Tây Sơn (Đà Nẵng), tại Chung kết và lễ trao giải Cuộc thi hát tiếng Nhật dành cho học sinh, sinh viên lần thứ 2. (Ảnh: KT)
Một thí sinh khác, Nguyễn Minh Đức, sinh viên Trường Cao đẳng FPT Polytechnic, chọn ca khúc “Suiheisen” (Đường chân trời) bởi thông điệp về việc vượt qua khó khăn và tiếp tục tiến về phía trước. Đức dành hơn hai tháng luyện tập, tranh thủ thời gian rảnh để nghe, học phát âm và hoàn thiện phần trình diễn.
Hai lựa chọn cho thấy âm nhạc Nhật Bản được người trẻ Việt Nam tiếp cận theo nhiều cách: từ sự yêu thích ngôn ngữ, giai điệu đến những thông điệp cá nhân tìm thấy trong ca từ. Khi đứng trên sân khấu, các thí sinh không chỉ thể hiện khả năng ca hát mà còn chia sẻ câu chuyện, cảm xúc và trải nghiệm của chính mình.
Theo ban tổ chức, cuộc thi năm nay lựa chọn 19 tiết mục vào vòng chung kết từ khoảng 100 bài dự thi của học sinh, sinh viên trên cả nước. Nhiều phần trình diễn kết hợp ca hát với vũ đạo, diễn xuất và nhạc cụ, tạo nên hình thức thể hiện đa dạng.
Âm nhạc mở rộng cơ hội giao lưu văn hóa
PGS.TS. Ngô Minh Thủy, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Văn hóa, Ngôn ngữ và Giáo dục (CLEF), cho biết các ca khúc Nhật Bản ngày càng trở nên quen thuộc với người Việt Nam, góp phần tạo nên một kênh giao lưu văn hóa giữa nhân dân hai nước. Được tổ chức lần đầu vào tháng 12/2023, cuộc thi hát tiếng Nhật dành cho học sinh, sinh viên tiếp nối các hoạt động âm nhạc song ngữ, giao lưu dân ca và giới thiệu những ca khúc được chuyển ngữ do Viện CLEF phối hợp với các cơ sở đào tạo, nhạc sĩ và nghệ sĩ thực hiện.
Theo TS. Hoa Ngọc Sơn, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Ngoại ngữ, Đại học Quốc gia Hà Nội, việc học ngoại ngữ thông qua âm nhạc giúp người học rèn luyện phát âm, ngữ điệu và khả năng biểu đạt cảm xúc. Quá trình tập luyện còn tạo cơ hội để các thí sinh kết bạn, làm việc cùng nhau và tích lũy kinh nghiệm biểu diễn. Ở góc nhìn từ Nhật Bản, ông Ogasawara Manabu, Bí thư thứ Ba Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, cho biết ông bất ngờ khi được nghe những ca khúc tiếng Nhật ít phổ biến, thậm chí có bài chính ông chưa từng biết đến. Qua lựa chọn của các thí sinh, ông có thêm thông tin về dòng nhạc và nghệ sĩ Nhật Bản đang được giới trẻ Việt Nam quan tâm.
Ông cũng đánh giá chất lượng biểu diễn của các thí sinh có sự tiến bộ so với cuộc thi trước, với nhiều tiết mục kết hợp các hình thức nghệ thuật khác nhau. Bản thân ông yêu thích nhạc pop Việt Nam, trong đó có các ca sĩ Sơn Tùng M-TP và Mỹ Tâm, đồng thời mong muốn ngày càng nhiều người trẻ Việt Nam tìm hiểu và thể hiện các ca khúc Nhật Bản.
Kết thúc cuộc thi, giải Nhất thuộc về Trần Gia Hưng, học sinh Trường THPT Việt Đức. Hai giải Nhì được trao cho Lê Thị Quỳnh Chi, sinh viên Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội, và Đỗ Ngọc Hà Chi, sinh viên Trường Đại học Ngoại ngữ, Đại học Quốc gia Hà Nội. Giải Tiết mục được yêu thích nhất thuộc về Vũ Đoàn Bảo Hân và Vũ Khánh Linh của Học viện Ngoại giao với ca khúc “Jane Doe”.
Ban Tổ chức trao giải Nhất cho thí sinh Trần Gia Hưng (Trường THPT Việt Đức). (Ảnh: CLEF)
Từ việc luyện phát âm đến biểu diễn trước khán giả quốc tế, cuộc thi cho thấy âm nhạc có thể đưa việc học ngoại ngữ vượt khỏi khuôn khổ lớp học. Qua mỗi ca khúc được lựa chọn và thể hiện, người trẻ không chỉ tiếp nhận văn hóa Nhật Bản mà còn có cơ hội giới thiệu những câu chuyện, cảm xúc và hình ảnh Việt Nam đến bạn bè quốc tế.
