(TiinTeen) – Hoa sữa gắn với mùa Thu Hà Nội, nhưng ở một số vùng tại Ấn Độ, loài cây này lại mang tên Devil’s Tree (Cây của quỷ). Đằng sau tên gọi có phần bí ẩn ấy là những niềm tin dân gian và mùi hương nồng đặc trưng của hoa khi đêm xuống.
Loài cây quen thuộc mang tên gọi bí ẩn
Những chùm hoa sữa trắng kem cùng mùi hương đặc trưng từ lâu đã trở thành dấu hiệu quen thuộc mỗi khi Thu về ở Hà Nội. Tuy nhiên, cây hoa sữa (Alstonia scholaris) không chỉ xuất hiện tại Việt Nam mà còn phân bố rộng rãi ở nhiều nước châu Á, trong đó có Ấn Độ, Thái Lan, Malaysia và Indonesia.
Hoa sữa nở ở Hà Nội. (Ảnh: TPO)
Điều thú vị là tại một số địa phương ở Ấn Độ, loài cây này được gọi bằng cái tên Devil’s Tree, có thể dịch là “Cây của quỷ”. Tên gọi ấy không xuất phát từ một kết luận khoa học về hiện tượng siêu nhiên, mà gắn với những quan niệm dân gian được lưu truyền qua nhiều thế hệ.
Vì sao người xưa e ngại cây hoa sữa?
Theo các tư liệu về thực vật và văn hóa dân gian tại Ấn Độ, một số cộng đồng tin rằng cây hoa sữa là nơi trú ngụ của linh hồn hoặc những thế lực siêu nhiên. Vì vậy, họ tránh ngồi dưới tán cây, thậm chí hạn chế đi qua vào một số thời điểm, đặc biệt là ban đêm.
Hoa sữa. (Ảnh: The Hindu)
Những cây hoa sữa trưởng thành thường có tán rộng, lá xanh quanh năm và những chùm hoa nhỏ màu trắng ngà. Khi hoa nở rộ, hương thơm có thể lan xa, tạo nên cảm giác khác biệt trong không gian yên tĩnh hoặc có sương mù vào buổi tối.
Chưa có bằng chứng xác định rằng mùi hoa chính là nguyên nhân khiến cây mang tên “Cây của quỷ”. Tuy nhiên, hương thơm nồng và những đặc điểm dễ gây ấn tượng của cây có thể đã góp phần tạo nên những câu chuyện dân gian xung quanh loài thực vật này.
Mùi hoa sữa về đêm có gì đặc biệt?
Không chỉ là chi tiết trong những câu chuyện dân gian, mùi hương của hoa sữa còn là đặc điểm thực vật đáng chú ý. Những chùm hoa nhỏ của Alstonia scholaris có hương thơm rõ rệt, thường được cảm nhận mạnh khi cây nở rộ. Ở Ấn Độ, thời kỳ hoa nở cũng gắn với những câu chuyện về mùi hương lan tỏa trong không khí ban đêm.
Tuy nhiên, cảm nhận về mùi hương ở mỗi người không giống nhau. Có người thấy hoa sữa thơm dịu, dễ chịu; người khác lại cảm thấy mùi quá nồng, gây khó chịu hoặc đau đầu khi tiếp xúc trong thời gian dài.
Theo Tổ chức Hen suyễn và Dị ứng Hoa Kỳ (AAFA), các mùi hương mạnh có thể kích hoạt triệu chứng ở một số người nhạy cảm, chẳng hạn đau đầu, hắt hơi hoặc khó chịu đường hô hấp. Điều này không đồng nghĩa hoa sữa gây ngộ độc chỉ vì có mùi thơm.
“Cây của quỷ” có thực sự đáng sợ?
Tên gọi Devil’s Tree dễ khiến nhiều người liên tưởng đến một loài cây nguy hiểm. Nhưng trên thực tế, đây là tên gọi dân gian phản ánh những quan niệm văn hóa nhất định, chứ không phải bằng chứng cho thấy cây có liên quan đến ma quỷ.
Hoa sữa còn có những vai trò khác trong đời sống tại Ấn Độ. Một nghiên cứu đăng trên Biodiversitas: Journal of Biological Diversity năm 2020 ghi nhận loài cây này gắn với tập quán chữa bệnh dân gian và một số nghi lễ văn hóa của cộng đồng ven biển Karnataka. Điều đó cho thấy cùng một loài cây có thể mang những ý nghĩa rất khác nhau giữa các cộng đồng.
Vì thế, nếu bắt gặp một cây hoa sữa vào đêm Thu, bạn không cần quá lo lắng trước cái tên “Cây của quỷ”. Đằng sau tên gọi bí ẩn ấy là sự giao thoa giữa đặc điểm tự nhiên, cảm nhận của con người và những câu chuyện được lưu truyền qua thời gian.
